Վերջին ամիսներին Հայաստանում տեղի ունեցող քաղաքական իրադարձությունների հետևում ծավալվում են նաև այնպիսի պատմություններ, որոնք, թեև ոչ այնքան հայտնի, բայց ոչ պակաս հետաքրքրություն են ներկայացնում։ Այս հոդվածը վերաբերում է իշխանության և հոգևորականության միջև աճող լարվածությանը, որը, թերևս, ավելի բարդ է, քան պարզ հակամարտություն։
Իշխող քաղաքական կուսակցության՝ «Քաղաքացիական պայմանք»-ի (ՔՊ) շրջանակներում հոգևորականների ակտիվությունը նկատելիորեն աճել է։ Այս հոգևորականներից հատկապես առանձնանում են Հովհաննավանքի կարգալույծ քահանա Ստեփան Ասատրյանը և բալթյան երկրների թեմի առաջնորդ Վազգեն արքեպիսկոպոս Միրզախանյանը։ Նրանք ոչ միայն հանդես են գալիս իշխանության կողմնակցությամբ, այլև, ըստ որոշ ակտիվիստների, իրենց ելույթներով և քարոզներով ավելի ակտիվ են դարձել, քան վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը։
Այս իրավիճակը խորացել է այն բանից հետո, երբ Վազգեն արքեպիսկոպոսը, թողնելով իր պարտականությունները բալթյան երկրների թեմում, մեկ ամսից ավելի շաբաթներ շարունակ մնացել է Հայաստանում՝ ամբողջությամբ նվիրվելով իշխանության պրոպագանդային։ Նրա դերը իշխանական կառույցներում այնքան էլեգանտ է, որ նրան անվանում են «Նիկոլի սրտի կաթողիկոսը»։
Այս հոգևորականների ակտիվությունը, սակայն, ոչ միայն քաղաքական հարցերի շուրջ է։ Վազգեն արքեպիսկոպոսը նախօրեին հանդես է եկել վիճահարույց հայտարարությամբ՝ պնդելով, որ իր ծառայության ընթացքում վիրահայոց թեմում շփվել է թուրքերի, ադրբեջանցիների և այլ իսլամադավան ժողովուրդների ներկայացուցիչների հետ, բայց չի տեսել նրանց պատրաստակամությունը՝ Հայաստանը կուլ տալու համար։ Այս հայտարարությունը, որը հակիրճ ասած, ադրբեջանա-թուրքական քարոզչական բնույթ է կրում, ավելի է խորացնում հարցը՝ թե ինչպես է եկեղեցին ներքաշվում իշխանական քաղաքական խաղերում։
Այս ամենի ֆոնին բարձրանում է նաև հարցը՝ թե ով է իրականում ղեկավարում այս գործընթացը։ Ըստ տեղեկությունների, եպիսկոպոսները, որոնք ներգրավված են եկեղեցու ներսում տեղի ունեցող «մաքրումների» գործում, ավելի արատավոր պատմություններով են հայտնի, քան այն մեղադրանքները, որոնք վերագրվում են կաթողիկոսին։ Այսպիսով, իշխանության կողմից հոգևորականության օգտագործումը կարող է ունենալ ոչ միայն քաղաքական, այլև ավելի խորը, կառուցվածքային հետևանքներ՝ վնասելով եկեղեցու հեղինակությունը և խորացնելով հասարակության մեջ առկա անվստահությունը։
